“Ç’po kërkon atje, është rrezik”, “Mos flisni serbisht në rrugë, në
rrugë të hapët mes vete folni anglisht”, Kur t’ju pyesin kush jeni e nga
vini, thoni jeni gazetarë nga Polonia.” Kështu e nisin shkrimin e tyre
mbi përshtypjet nga qëndrimi katërditor (për herë të parë) në Prishtinë
dy gazetarë të rinj të të përditshmes “Danas” të Beogradit, Unës dhe
Milloshit, transmeton Koha.net.
Këto ishin, shkurtimisht, reagimet e miqve kur morën vesh se do të
shkonim me punë në Prishtinë. Ndonëse qëllimin e mirë dhe kujdesin e
tyre nuk e kundërshtuam, katër ditë të kaluara në kryeqytetin e Kosovës
mjaftuan që vetvetes dhe personave tanë të dashur t’ua dëshmojmë se
droja e tillë është pasojë e propagandës shumëvjeçare mediatike për
“shqiptarët e këqij e të egër”, të cilët me të dëgjuar fjalën e parë
serbe ta kthejnë me barbull në kokë. Ose ndon jë gjë më serioze.
A do t’ju gënjenim sikur t’ju thoshim se në mëngjesin para se të
niseshim, kolegia Una dhe unë nuk ndjenim as më të voglin tension?
Ndoshta po, po nuk duam t’ju gënjejmë, meqë nuk është mirë. Megjithatë
çfarëdo tensioni na ndodhi që kur hipëm në automobil, ende pa dalë mirë
nga Beogradi. Aty, në një hapësirë të ngushtë mbi katër rrota, e njohëm
kolegët nga TV Mrezha, Sllavenin dhe Bobanin, të cilët udhëtimet në
Prishtinë ka kohë që nuk i numërojnë. Kur morën vesh se për herë të parë
po shkonim atje “poshtë”, nisën të na rrëfenin për galeritë,
kafiteritë, restorantet ku hahet mirë, njerëzit interesantë me të cilët
ishin shoqëruar, bashkëbiseduesit të cilët i kishin intervistuar. Pamë
njëri tjetrin dhe kuptuam se po shkonim në një qytet “si gjithë të
tjerët”, mes njerëzish që janë “si gjithë të tjerët” dhe tensionet, si
pasojë e frikës nga të panjohurat, u shndërruan në emocione të
shëndetshme dhe çliruese nga njohja e të panjohurës.
Pas pesë orësh udhëtim, arritëm në Prishtinë. Para hotelit na priste
nikoqiri ynë Bashkimi. Kishim kohë vetëm sa t’i lëmë gjësendet, që të
arrinim për njërën nga intervistat e caktuara. “Mirë se erdhët në
Prishtinë. Si udhëtuat? Çfarëdo që t’ju duhet, më njoftoni mua”, ishin
fjalët e para që i dëgjuam nga recepsionistja në gjuhën serbe. Me
Bashkimin u nisëm drejt Fakultetit të Arteve, nëpër qendër të
Prishtinës. Bisedonim me zë në gjuhën serbo-kroate (Bashkimi tash 12
vjet jeton e punon në relacionin Prishtinë-Zagreb). Herë pas here
ndaleshim për ta pritur shoqëruesin tonë deri sa përshëndetej me të
njohurit e tij.
Na njihte me ta dhe të vetmen gjë që dëgjonim prej tyre ishin fjalët për mirë se ardhje.
Ato katër ditë, siç thamë, bisedonim në gjuhën serbo-kroate. Ama
kudo. Gjatë katër ditëve të ecejakeve nëpër Prishtinë, kryq e tërthor,
nëpër institucione, zyra, banesa, teatro, kafiteri e shitore nuk patëm
as të vetmin problem – askush nuk na shikoi vëngër, e lëre më të na
kërcënojë ose të na shajë. Përkundrazi, të gjithë ata që i takuam, ishin
të përzemërt dhe të etshëm për të biseduar. Këshillat e miqve tanë që
të prezantoheshim rrejshëm si gazetarë nga Polonia na dukeshin
qesharake, por edhe pikëlluese. Pyesnim sa njerëz në Serbi, të
bombarduar nga propaganda imediate 24 orë në 7 ditë, qytetin ku kaluam
momente aq të bukura për një kohë kaq të shkurtër vazhdojnë ta
perceptojnë edhe më tutje si territor armiqësor, ku nuk shkohet.
Pas kthimit në Serbi detyra jonë nuk ka përfunduar. Vetëm sa ka
filluar. Kurdoherë dhe në çdo vend do të flasim se qyteti është qytet,
se njerëzit janë njerëz, ndërsa propaganda ka vetëm një qëllim – që
neve, njerëzve të zakonshëm, të na largojë nga njëri tjetri, në mënyrë
që ata me urdhër të të cilëve na serviret ajo të çimentohen në
pushtet/Danas